Ministerie van Infrastructuur en Milieu

Verkeersveiligheid en Milieu

Bijdrage verkeer aan buitenluchtconcentraties van NO2 en fijn stof neemt af

Bijdrage verkeer aan buitenluchtconcentraties van NO<sub>2</sub> en fijn stof neemt af

Bijdrage verkeer aan buitenluchtconcentraties van NO2 en fijn stof neemt af

Toelichting


Bijdrage van wegverkeer, overig verkeer (inclusief internationale scheepvaart) en andere bronnen in Nederland aan de gemiddelde Nederlandse buitenluchtconcentratie, in μg/m3, van NO2 en PM10 in 2005 en 2015. Bijdragen van buitenlandse bronnen, waaronder buitenlands verkeer, vallen onder de categorie ‘andere sectoren, natuurlijke bronnen en buitenland’. Bron: Velders et al. (2006) en Velders et al. (2016).


  • Tussen 2005 en 2015 nam de bijdrage (in microgram per kubieke meter, μg/m3) van het verkeer in Nederland en de internationale scheepvaart aan de gemiddelde buitenluchtconcentraties van NO2 en PM10 in Nederland af met ruim 30 procent.
  • Er zijn grote regionale verschillen, zowel in de gemiddelde concentraties als in de bijdrage van het verkeer daaraan.
  • De hoogste gemiddelde NO2-concentratie werd in 2015 gemeten in de regio Rotterdam/Dordrecht: 25,3 µg/m3, meer dan 70 procent hoger dan de gemiddelde concentratie in Nederland (Velders et al., 2016). Verkeer droeg hier relatief veel aan bij: 16,4 µg/m3, 65 procent van het totaal. Andere regio’s waarin het verkeer een grote bijdrage leverde aan de gemiddelde NO2-concentraties zijn Amsterdam, Utrecht en Den Haag.
  • De hoogste gemiddelde concentraties PM10 komen voor in de regio’s Utrecht en Eindhoven. In de regio Utrecht is de bijdrage van het verkeer aan de uitstoot van fijn stof 85 procent hoger dan de landelijk gemiddelde bijdrage van verkeer. Ook in de regio’s Rotterdam/Dordrecht, Den Haag en Amsterdam veroorzaakt verkeer relatief veel fijn stof. In Eindhoven zorgen niet alleen het verkeer maar ook buitenlandse bronnen voor hoge fijnstofconcentraties (Velders et al., 2016).

Verdieping en verklaring


Concentratiekaarten van NO2 (links) en PM10 (rechts) in 2015. Bron: Velders et al. (2016).


  • Volgens berekeningen werd in Nederland in 2014 de wettelijke Europese grenswaarde voor de concentratie van NO2 in de lucht overschreden op 30 kilometer weg (een zeer gering aandeel in de totale weglengte). Het gaat merendeels om wegen in de Randstad en Noord-Brabant. Voor fijn stof werd in 2014 op nog zeven kilometer weg, in Limburg en Noord-Holland, een overschrijding van de grenswaarde berekend (RIVM, 2015). Ten opzichte van 2010 is het aantal kilometers waarop de norm werd overschreden, bij zowel NO2 als fijn stof, met meer dan 90 procent gedaald.
  • De Europese grenswaarden voor de concentratie in de lucht van onder andere PM10, NO2, SO2 gelden voor elke locatie. Voor PM10 en NO2 geldt een jaargemiddelde grenswaarde van 40 μg/m3. Hiernaast geldt voor PM10 een daggemiddelde grenswaarde van 50 μg/m3 en voor NO2 een uurgemiddelde grenswaarde van 200 μg/m3 (EU, 2008). Aan de grenswaarde voor NO2 moet Nederland vanaf 1 januari 2015 voldoen. De grenswaarde voor PM10 is in Nederland in juni 2011 van kracht geworden.
  • Overschrijdingen van grenswaarden treden vooral op bij PM10 en NO2. Behalve het verkeer leveren de industrie (PM10, NO2) en de landbouw (PM10) significante bijdragen aan de concentratie van deze stoffen in de lucht.

Achtergrond


ODF-bestanden Veiligheid en Milieu


Gebruikte afkortingen